terug

Reisverslag beklimming Kilimanjaro 2016

Hoe het begon 

Begin 2014 volgde ik bij Wim Hof een workshop in Amsterdam. Mijn eerste kennismaking met een ijsbad. Ik beschreef deze ervaring in mijn boek 'OERsterk Leven'. 

 
Ik kende Wim uiteraard. Hij was bekend. Zelfs Oprah komt bij hem op de koffie. Maar hij bleek mij ook via mijn boeken te kennen. Dat vond ik een groot compliment.
 
Wim blijkt heel toegankelijk. Het is een unieke pionier met veel wereldrecords. Hij laat zien waartoe lichaam en geest in staat zijn. Niet met complexe theorie, maar letterlijk in de pure natuur. Sindsdien hebben we regelmatig contact. En ging ik met hem de uitdaging aan om de Kilimanjaro te beklimmen. 

Voorbereiding

De voorbereiding bestond uit 4 bijeenkomsten in Stroe. Ik deed het uiteraard niet alleen. Er waren meer gekken die hun leven met deze uitdaging wilden verrijken. Het was leuk om de groep te ontmoeten. 

 

De inhoud van deze bijeenkomsten was steeds anders. Het enthousiasme van Wim was altijd aanwezig. 

We liepen één training 15 kilometer met blote voeten over de Veluwe. Hier lach ik nog...

... maar mijn voeten dachten hier anders over. 

Zondag 3 januari 2016 was de laatste training: een nieuwjaarszit van 5 minuten in het Gooimeer in Blaricum. 

Verder heb ik thuis 10 weken de online cursus van Wim Hof gevolgd om te oefenen met de ademhaling en koud douchen. Alles verliep prima, dus ik was klaar voor Afrika. 

Vrijdag 8 januari vlieg ik naar Afrika  

Afscheid nemen is moeilijk. Zeker voor Noah die niet goed begreep waarom zijn vader nou zo nodig een berg moest beklimmen. 

Zelf vond ik het ook spannend. Ik was nog nooit buiten de grenzen van Europa geweest.

 

In het vliegtuig volgde ik op mijn scherm de vlieginformatie vanuit de cockpit. 

Na ruim 8 uur vliegen landen we rond 20:30 uur in het donkere Afrika. Ik zet voor het eerst voet op Afrikaanse bodem. 

 

Wat volgt is een procedure van anderhalf uur om een visum te krijgen. Er zijn drie acties nodig, waarvoor ik per actie in een nieuwe rij naar een nieuwe balie moet aansluiten. Prima manier om de Afrikaanse werkgelegenheid te stimuleren. 

Uiteindelijk lopen we met onze bagage het vliegveld uit. Buiten worden we opgewacht door Manon van African Touch, onze reisorganisatie. De bagage wordt door vriendelijke mannen op het dak van ons busje getild. Ik neem plaats in het busje. We rijden naar Moshi, waar ons hotel Mountain Inn is. 

Bij het hotel krijgen we een (zoet) welkomstdrankje. 

Het was leuk om de groep nu in een andere setting te spreken. We waren toch de hele week op elkaar aangewezen. Er werd een kamerverdeling gemaakt. Ik sliep op de kamer met Frans (76 jaar) en Dennis. Het bed zag er heerlijk uit. Wel was het heel warm in de kamer. Een airco ontbrak. 

Zaterdag 

De volgende ochtend werd de schoonheid van Afrika bij daglicht zichtbaar. 

Het eten was prima, zowel bij ontbijt, lunch als diner was er een buffet. 

Wim ontmoet de hoofdgids Mike en samen spreken ze het plan van onze snelle beklimming door. Waar 'normale' mensen in 4-5 dagen naar de top gaan, wil Wim binnen 30 uur de top bereiken. Vanwege de hoogte is het belangrijk om te acclimatiseren, maar met de training die wij hebben gehad (ademhaling, kou, focus) moeten we dit kunnen compenseren. 

Het plan  

Het plan was om zondagochtend naar de ingang van de Kilimanjaro te gaan. Om 11:00 uur zouden we dan onze recordpoging starten. De ingang van de berg ligt op 1800 meter hoogte. We zouden van 11:00 tot ongeveer 17:00 uur naar de Horombo-hut op 3700 meter hoogte lopen. Daar slapen we dan de eerste nacht. Op maandagmorgen zouden we dan al weer vroeg starten (5:00 uur) om richting Kibo-hut (4700 meter hoogte) te lopen. Daar zouden we dan rond 9:00 uur aankomen, wat eten en om 10:00 uur onze tocht vervolgen richting Uhuru Peak (5890 meter hoogte). Op de top wat foto's maken met Wim en dan weer afdalen naar Kibo-hut (4700 meter) om daar te overnachten. Op dinsdagochtend zouden we dan weer richting Horombo-hut (3700 meter) afdalen. Op woensdagochtend het laatste stuk naar Marangu, de ingang van het park om vervolgens weer met de bus naar het hotel in Moshi gebracht te worden. In de praktijk is het plan anders gelopen, maar dat zal hieronder duidelijk worden. 

Op zaterdag zijn we ook nog even naar het dorpje Moshi gegaan. Ook hier is Coca Cola (helaas) ruimschoots vertegenwoordigd. 

Ook spiekte ik even op een schoolplein.

Verder keek ik letterlijk en figuurlijk naar de berg uit. 

Zondag 

We moesten rond 8:15 uur met onze spullen bij de receptie klaar staan. Voor die tijd kon je ontbijten. De stemming was goed. Ik was er klaar voor. Wim uiteraard ook. 

Mijn dagtas was er ook klaar voor. Ik had een speciale drinkslang. Drinken op de berg is essentieel. Per 1000 meter stijging moet je een liter water drinken. Ik heb op de berg heel veel gedronken. En heel veel geplast :-) 

We moesten ons bij de ingang van het park allemaal registeren. Ik was er klaar voor. 

Bij de ingang van het park stond Afrikaanse media. Een cameraploeg en een fotograaf. Wim gaf een interview over zijn missie. Frans, onze oudste deelnemers van 76 jaar, werd ook als inspiratiebron gebruikt om te laten zien wat een mens kan. Wim wist de media uiteraard weer van een paar leuke beelden te voorzien.

 

Maar toch zijn dit de onzichtbare helden. De groep (29 man) had een dagrugzak om. Onze 'grote' rugzak met overige spullen werd door een drager gedragen. Ook werd voeding en overige spullen door de dragers gedragen. In totaal hadden we ongeveer 50 dragers, 12 gidsen en 3 chefkoks. Respect wat deze mensen opbrengen. Ze leven met name van de fooien. 

We stonden nu bij de ingang van het 'Kilimanjaro National Park' op 1800 meter hoogte. 

De groep was klaar om het park om 11:00 uur te betreden. 

Daar gingen we. Onze eerste meters omhoog richting Mandara-hut op 2700 meter.

 

Ik zal hieronder af en toe fragmenten uit mijn dagboekje plaatsen. Deze passages zijn met 'aanhalingstekens' aangegeven. 

'We lopen stijl omhoog, en deze steilheid zal de hele berg blijven. Wim loopt voorop. Het eerste deel is dichtbebost, een schitterende flora en fauna. We lopen met onze buddy (we zijn in tweetallen aan elkaar gekoppeld om vitale lichaamsfuncties zoals saturatie en hartslag te meten) omhoog. De geur is heerlijk van alle planten, er zijn schitterende bloemen en op een gegeven moment zijn de apen ook hoorbaar. Ik heb ze helaas niet gezien.'

'Na een paar uur lopen komen we uit bij Mandara-hut op 2700 meter, rond 14:00 uur. Iedereen heeft een buddy en we meten bij elkaar de zuurstofspanning in het bloed na deze eerste stijging. We noteren deze waarden op het formulier. Verder ligt de focus op ademhaling, goed drinken en wat eten om zo weer door te gaan. Na een half uur pauze vertrekken we richting onze eindbestemming van vandaag, de Horombo-hut op 3700 meter.'
 
 
'Het is inmiddels gaan stortregenen. Met met poncho starten we aan deel 2 van vandaag. We lopen door een bergachtig landschap met veel mooie bomen, steile klimmen en bruggetjes. De groep wordt in dit traject al uit elkaar getrokken. Er ontstaan verschillende groepjes. Zelf loop ik gedurende deze klim van 4 uur met verschillende personen. Na een laatste beklimming komen we bij de Horombo-hut uit. Het is bijna donker. Ik kom met blote bast en korte broek aan. Bij de hutten poseert een groep Zweden (zo’n 25 personen) in wintersportjack en zonnebril voor een groepsfoto. Onze verschijning in blote bast wekt verbazing en verwondering. Ik krijg veel vragen, mensen fotograferen me en willen veel weten. Ze kennen Wim (die al boven is), en vragen of ze hem kunnen spreken. Later die avond lukt het ze om Wim te spreken. Ik koppel Danny Saucedo, hij blijkt in zijn thuisland beroemde zanger te zijn, aan Wim en Wim houdt vijf minuten een powertalk in hun hut. 

Bij iedere hut moeten we ons weer registeren, maar ik voel nu ook dat ik het koud krijg. De temperatuur ligt hier ’s avonds en ’s nachts zo rond het vriespunt.' 
 
Bij aankomst in de Horombo-hut waren er wat snelle koolhydraten, waaronder chips en popcorn. 
 
'Het avondeten is altijd prima. Rijst, naambrood en veel groenten. Het ontbijt en lunch bestaat meestal uit geroosterd brood, honing, pindakaas, blue band en ei.' 

 
'We meten in de Horombo-hut ook weer onze zuurstofspanning. Na de avondmaaltijd gaat iedereen vroeg naar bed (rond 22:00 uur).'

Maandag  

'We spreken af om 1:00 uur wakker te worden om met zijn allen een paar setjes ademhalingsoefeningen te doen. Het ‘gevaar’ bestaat anders dat de zuurstofspanning in het bloed te laag zakt. Ik slaap 2 uurtjes tot 1:00 uur, we doen ademhalingsoefeningen en kan daarna de slaap niet meer vatten. Een combinatie van drukte in mijn hoofd, verlaagde zuurstofspanning in het bloed en spanning voor beklimmen berg straks. Om 4:00 uur moesten we uit bed, maar ik besloot om 3:30 uur mijn spullen al in het pakken. Er wordt ’s beneden in de hut (we sliepen boven in stapelbedden) al ontbijt klaargemaakt. Er staat ook papaya en avocado en een broodje pindakaas. Boven blijkt iemand 'medische' problemen te hebben. Er wordt gevraagd of ik kan helpen. Ik laat mijn ontbijt achter en vertrek naar boven. Uiteindelijk vertrek ik zonder een goed ontbijt aan het vervolg van de tocht.' 
 
'We vertrekken om 5:00 uur volgens planning van Horombo (3700 meter) naar Kibo-hut (4700 meter), een tocht van ongeveer 4 uur. De hele groep heeft vanaf hier trouwens kleren aan. Het hoofddoel van Wim is de top in een record behalen met de ademhaling, blote bast of kleding is hierbij ondergeschikt geeft hij op de berg aan. Met een hoofdlamp en stokken lopen we in het pikdonker op grote stenen omhoog. Op een gegeven moment wordt het licht. We lopen tussen bergen door, maar het is ongelooflijk zwaar door de verminderde zuurstofspanning. De temperatuur zakt één graad per 200 meter hoogte.' 
 
 
 
'Het laatste stuk naar de Kibo-hut is onbeschrijflijk zwaar. Er is een koude wind (gevoelstemperatuur vriespunt), het pad is steil, maar het gebrek aan zuurstof is voelbaar. We schuivelen centimeter voor centimeter naar de Kibo-hut. We zien hem aan op de berg, maar de tocht duurt dan nog zeker een uur. Het is regelmatig stilstaan, ademhalen, waterdrinken en weer door. Een paar mensen gaan hier stuk en moeten langzamer gaan. Zelf kom ik volgens planning om 9:00 uur bij de Kibo-hut aan.'
 
'Wim is hier al. Hij geeft aan om 10:00 uur te willen vertrekken. Eerst zullen we lunchen. Zelf voel ik me niet lekker. Misschien een combinatie van lage zuurstofgehalte, raar ontbijt (door medische hulp) en slechte nachtrust. De lunch laat op zich wachten. Niet vreemd in Afrika. Dan blijkt opeens dat Wim eerder al berg op wilt. Dan maar zonder lunch. Hij wil zijn record veilig stellen. De gidsen vinden het onverantwoord en geven aan dat de lunch bijna klaar is. Wim wil hier niet op wachten. Hij vertrekt uiteindelijk met twee groepsleden richting de top. 
 
De rest van de groep wacht op de lunch. De lunch bestaat uit slappe patatten, geroosterd brood en warme chocolademelk of thee.'
 
 
Rond 10:30 uur vertrekken we omhoog met 12 man. Iedere stap is loodzwaar. Focus op de ademhaling is essentieel. We schuivelen omhoog. Niet normaal hoe steil/hoog de berg is. Als ik omlaag kijk overvalt me soms de steilte van de helling. Ik probeer te focussen op het treintje dat we maken en hoe we langzaam omhoog gaan. Stapje voor stapje gaan we zigzaggend over de berg. Een paar mensen in de groep moeten lossen en gaan lagerop met hun eigen tempo verder. Uiteraard met een eigen gids. Het is hard gaan sneeuwen. De sneeuw waait tegen ons gezicht en de focus moet op de ademhaling blijven. Mijn hartslag is te hoog. Achteraf mijn ‘fout’. Ik had mijn eigen tempo moeten kiezen, maar krijg dit inzicht pas achteraf te horen. Doordat ik mijn hartslag te hoog houd in het tempo van het treintje, komt mijn lichaam slecht aan herstel toe. Integendeel, het is een zware belasting en mijn lichaam herstelt niet. Of anders gezegd: wordt steeds zuurder. Na 2 uur hebben we pauze onder een rots. Het is koud. Ik voel me niet lekker. De hoogte beangstigt me enigszins, en het bevalt me niets dat we pas op de helft naar Gilman's point (5685 meter) zijn. Ik gooi in de groep wat hun doel is. Ik heb geen zin om helemaal naar Uhura-peak te gaan (5890 meter) te gaan, omdat dat betekent dat we in het donker moeten afdalen (van Gilman's point naar Uhura-peak is nog 1,5-2 uur omhoog, en uiteraard ook weer terug, hoewel afdalen veel sneller gaat). De groep geeft aan te kijken hoe ze zich bij Gilman's point voelen en daar te beslissen of ze terug gaan, of nog naar Uhuru-peak willen. Ik volg de mening van de groep, en na een pauze van 10 minuten vertrekken we weer in de sneeuw richting top. Het is nu ongeveer 12:45 uur. Het pad gaat zigzaggend omhoog. Het is goed ademhalen en goed met de stokken steun vinden. Wegglijden is makkelijk. Ongelooflijk hoe steil het pad gaat, en hoe lager de zuurstof wordt. Ik heb veel onrust in mijn hoofd. Ik ben ook duizelig, wat niet gek is op deze hoogte. Ik geniet niet van dit laatste deel. Het is ongelooflijk zwaar, ik maak me zorgen over de verdere stijging van de top. Hoe hoger de berg, hoe dieper je in jezelf komt. Ik kom hier zeker angst tegen.  In mijn hoofd heb ik een beeld van een top waar ik af kan vallen. Een hoge top waar ik weer af moet, terwijl ik de huidige hellingen al te spannend vind om naar beneden te kijken. Deze mentale onrust komt slecht uit. Er is te weinig zuurstof om je druk te maken. Je spieren hebben alle zuurstof nodig, dus het gevolg is denk ik mede dat mijn hartslag nog steeds te hoog is. Mijn lichaam is hard aan het werk. 

Dan wordt op een gegeven moment een groepsgenoot bevangen door de hoogte. Hij geeft over en wankelt. Het is duidelijk: hij moet afdalen. Een andere groepsgenoot die al lange tijd onder de groep op de berg 'hangt' besluit ook terug te gaan. Het is voor hem ook te zwaar. Ik besluit dan ook gelijk om mee terug te gaan. Ik vind het prima zo. We staan op ongeveer 5450 meter hoogte en het is 14:00 uur. Ik ben 27 uur bezig en besluit mijn eigen top bereikt te hebben. De groep gaat door richting Gilman's Point (5685 meter). Niemand haalt uiteindelijk Uhuru Peak (5890 meter) vanwege de lokale omstandigheden.

Met zijn drieën worden we op de terugweg door een gids begeleid. De gidsen van onze organisatie ‘African Touch’ zijn geweldig. Wat een geduld, support en interesse. Als iemand het te zwaar heeft, nemen ze je tas over. Ze doen alles voor je en staan altijd klaar. Ze verdienen weinig geld, maar moeten het vooral van de fooien hebben. Aan het einde van de trip zullen we bij het hotel alle fooien bij elkaar doen en aan de ‘hoofdgids’ geven. Hij zal dit verdelen over de gidsen en overig personeel. 

Het afdalen is loodzwaar. Het is een soort skiën en afremmen met je stokken. Ik ben kapot. Ik merk dat er sneeuw en kleine ijspegels aan mijn haar hangen. Het afdalen is zwaar en duurt ruim 1,5 uur. Ik moet 4 keer stoppen om bij te komen. Gelukkig wacht de rest op mij. Wel besluit ik bovenaan de afdaling mijn iPhone te checken om te kijken of ik bereik heb. Ik besluit met Renate te bellen om te zeggen dat alles okay is. Ik had al gezien dat ik bij Kibo-hut (waar ik nu naar afdaal en zal slapen) geen bereik heb, en dus het thuisfront anders niet kan laten weten hoe het is. Ik weet dat iedereen meeleeft, dus wil laten weten dat ik veilig ben en dat ze zich geen zorgen hoeven te maken. Het is gebeurd, ik heb mijn top gehaald. Emotioneel doe ik een kort relaas van mijn ervaring, maar heb moeite met mijn stokken in de ene hand en mobiel in de andere hand om met de lage zuurstofspanning mijn verhaal te delen. 

We dalen verder af en onderweg worden we ingehaald door Wim. Zij hebben de top (Gilman's point, 5685 meter) gehaald, en zijn ook weer op de terugweg. Wim komt even bij ons zitten, vraagt hoe het is gegaan en gaat uiteindelijk weer verder. 

Om 16:15 uur zijn we bij Kibo-hut. Ik ben gesloopt. Ik doe mijn tas af, doe mijn kleren uit en kruip ik in mijn bed. Ik wil alleen nog maar slapen. Maar dat is te makkelijk gedacht. De zuurstofspanning is te laag om goed te kunnen slapen op 4700 meter hoogte. Na een paar uur komt de groep binnen die de top (Gilman's point) heeft gehaald binnen. Ik zie mijn groepsgenoot, die tegenover mij slaapt, strompelend binnen komen. Het gooit zijn tas af, trekt zijn kleren uit en ploft in bed. Hij is kapot en geeft aan nog nooit zo’n zware inspanning te hebben geleverd. Vooral de afdeling is funest voor zijn knieën geweest. De overige leden zijn ook kapot en ploffen in bed. Wat rest is een lange nacht met slechte nachtrust en veel scheten. Iedereen had last van zijn darmen.'  

'Een nacht zag er ongeveer zo uit: door het gebrek aan zuurstof kon je met de ademhalingsoefeningen van een paar minuten je zuurstofgehalte weer naar 90 procent verhogen. Dan viel je in slaap om na een uur door de lage zuurstofspanning en hoofdpijn weer wakker te schrikken. Dan plaatste ik weer een zuurstofmeter op mijn vinger en deed ik mijn ademhalingsoefeningen en dronk wat water. Nog nooit zo’n brakke nacht gehad. Ik ben in slaap gevallen met magnesium en paracetamol. Rillend in bed wilde ik alleen nog maar slapen. Ik vond het fijn dat ik Renate had gesproken en Noah (wat me ook heel trof om hun stemmen te horen toen ik het zo zwaar had) en voelde dat ik vanaf nu kon afdalen en herstellen. 

Mijn grootste leerpunt is dat ik beter naar mijn hartslag had moeten luisteren. Mijn hartslag is te hoog geweest, waardoor ik mezelf opgeblazen heb. Natuurlijk was mijn focus ook aangetast, waardoor angst een kans kreeg. Het ritme was stap/inademen, stap/uitademen op zo’n tempo dat hartslag laag blijft. That’s all, stap voor stap, uur voor uur.' 
 
 
Frans, 76 jaar, haalt de top zo ook in 44 uur. 
 

Dinsdag 

'Na een brakke nacht kom ik 7:45 uur uit bed. Ik heb echt zin in niets, niet om mijn tas te pakken, niet om te eten. Op wilskracht pak ik mijn spullen en ga naar de ontbijttafel. Ik eet 2 broodjes met pindakaas en neem een kop chocolademelk. Ik moet ook nog even naar de WC, wat geen pretje is, wat een lucht!' 
 
 
Ik neem ook alle tijd om wat foto's en video's te maken. Uiteraard laat ik ook een OERsterk-boekje achter. 
 
 
 
'Ik vertrek met de groep om 11:00 uur van Kibo (4700 meter) naar Horombo (3700 meter). Heerlijk om af te dalen en steeds meer zuurstof te krijgen. We passeren klimmers die stapvoets richting Kibo gaan. We wensen ze succes, net zoals honderden mensen ons op de heenweg succes wensten. 

Tijdens de tochten is er veel humor. Het is een enorm leuke groep en op stukken waar we kunnen praten is er veel humor en ontspanning. Ik geniet hier enorm van, en draag hier ook mijn steentje aan bij. Tijdens de afdeling word ik me pas bewust hoe mooi het landschap is. Op de heenweg ben ik contant naar binnen gekeerd om omhoog te kunnen, waardoor de buitenwereld je ontgaat.
 
  
Nu we afdalen en steeds meer zuurstof krijgen is er ruimte om de wereld om ons heen bewuster waar te nemen. De zon komt door en ik trek veel kleding uit. Een uur later breekt er een hagel- en regenbui los. Ik doe mijn poncho aan. Nat komen we rond 15:00 uur aan bij de Horombo-hut (3700 meter). We zouden hier lunch krijgen, maar bij het wachten in de hut wordt een groepsgenoot niet lekker. Om een lang verhaal kort te maken: uiteindelijk begeleid ik hem met een auto van het Rode Kruis veilig de berg af. Ik ben dus een dag eerder dan gepland bij het hotel. Bomvol prikkels en doodmoe geniet ik hier van een smakelijk diner. Dat is even wat anders dan het eten op de berg. Hieronder een gevulde avocado met ui en tomaat.' 
 
 
Het was een intense, diepe ervaring waarin ik veel mooie momenten heb beleefd: 
  • aardige gidsen, je hart verwarmt van deze mensen die alles geven en altijd klaarstaan. En je blij maken met hun zang 
  • humor tijdens de tochten
  • inspirerend groepsproces met mooie mensen 
  • vanaf het laatste deel duizelingwekkende uitzichten 
  • kracht van ademhaling ervaren waarmee je relatief elke hoogte kan bestijgen (als je je hartslag ook beter volgt). Het is een gecontroleerde hyperventilatie wat in het lichaam een 'respiratoire alkalose' veroorzaakt. 
  • kracht van de natuur, verschillende landschappen en klimaten 
  • de kracht van mijn lichaam (weinig nachtrust, slechte voeding, enorme inspanning) en inzicht in mijn geest (overtuigingen, onzekerheden) 
Mijn lessen: 
  • ik houd van afwisseling en gedij slecht bij monotoonheid (verandering van landschap is prima, uren op 1 paadje omhoog was pittig) 
  • mijn lichaam en geest zijn enorm krachtig: ik kan letterlijk een berg beklimmen als ik wil 
  • luister altijd naar je eigen gevoel
  • alleen ben je sneller, samen kom je verder 
  • verbondenheid, de Afrikanen zijn als broers. Of zoals ze het zelf krachtig zeggen: 'You're my brother from another mother' 
Tevreden en dankbaar val ik 's avonds in een hele diepe slaap. 

Woensdag

De groep komt aan het einde van de middag pas bij het hotel. Ik besluit een ontspanningsmassage in het hotel te boeken. Daarna een Spa Rood (waarmee ik onbedoeld Coca Cola sponsor). Wat een heerlijkheid!

 

Aan het einde van de middag verschijnt Frans (76 jaar) bij het hotel. Samen met Sebastien en Jacques proost ik met hem op de tocht, en op het leven. 

Uiteindelijk komt de groep aan het einde van de middag veilig bij het hotel aan. We zijn weer compleet. Iedereen frist zich op, en Wim sprint met een salto in het zwembad. 

Donderdag

Nu wachten er nog twee vrije dagen. Ik vlieg vrijdagavond terug naar Amsterdam. 's Morgens ga ik nog naar Moshi om wat souvenirs te kopen. We drinken met een deel van de groep gezellig een bakkie koffie. Het ging al snel over poep en de wisselwerking tussen darm en brein. Ik maak me een beetje zorgen dat in mijn aanwezigheid vaak over poep gesproken wordt... leerpuntje ;-) 

 

Vandaag gaan we naar een plaatselijke waterval. Op onze weg hiernaartoe komen kinderen uit alle hoeken. Ze lopen mee en leggen veel uit van de plaatselijke flora en fauna. 

Een koffieboon 

Op de terugweg kwamen we ook langs een 'dorpje' waar we een kijkje namen. Er liepen kippen en er was een varken. 

Waar Wim is ontstaat sfeer. Of dit nu met een gitaar of een mondharmonica is... 


Vrijdag 

Op mijn laatste dag in Tanzania bezoek ik een safaripark: Arusha National Park. We worden door een terreinwagen opgehaald en de sfeer is prima. 


 
Zelfs in de auto voel ik me toerist. Een bezoeker van een andere wereld. Zelfs de indrukken op een Afrikaanse snelweg vind ik boeiend. 

In het wildpark zien we al snel de zebra's, wrattenzwijnen en de waterbuffels. En veel verschillende soorten apen. 

 
Stiekem doe ik hieronder ook auditie voor 'Freek in het Wild'. Mocht hij een keer uitvallen... 

In het park kregen we een lunch. Op deze foto heb ik mijn mond vol, dus ik kan niet lachen... 

Bij de ingang van het park stond het beeld van een olifant. Omdat we helaas geen olifanten in levende lijve hebben gespot, besluit ik hier maar genoegen mee te nemen. 

In het Arusha National Park leven helaas geen neushoorns meer. Deze zijn 30 jaar geleden allemaal afgeslacht voor hun ivoor. Ik hoop dat we de olifanten in dit park wel kunnen beschermen tegen deze waanzin. 

We komen rond 16:00 uur weer bij het hotel aan. Na een lekkere douche en diner gaan we richting vliegveld. Met een nachtvlucht koersen we richting Schiphol. 

Zaterdag 

Na een brakke vlucht (als buikslaper is een vliegtuigstoel een uitdaging) landen we om 7:05 uur op Schiphol. Noah wacht gespannen op een blik van mij. 

En dan ben ik weer heerlijk thuis. Wat een overgang. Een ander klimaat, een ander ritme. Ik voel me enorm rijk met alle indrukken die ik in Afrika heb mogen opdoen. En met de mooie momenten die ik met een fantastische groep heb mogen beleven. 

Wat rest is dit verslag en deze OERkonde: 

Wat ik iedere dag met me meedraag is een goed voornemen: Pole, Pole. Deze les heb ik veelvuldig op de Kilimanjaro gehoord. Het betekent 'rustig aan' of 'langzaam, langzaam'. Vertragen om meer te zien. 

P.S. Wil jij niet naar een berg in Afrika afreizen om de gezondheidsvoordelen van Wim Hof te ervaren? Je kunt ook thuis in je eigen tempo zijn online cursus volgen, zie deze link



Richard de Leth met de OERsterk appDrs. Richard de Leth - zeg maar Richard - studeerde geneeskunde en specialiseerde zich in de preventieve leefstijlgeneeskunde. Met zijn OERsterk-filosofie wil hij mensen helpen bij het bereiken van een gelukkige en gezonde levensstijl. Dat doet hij in zijn praktijk voor integrale geneeskunde, maar ook met lezingen, online cursussen, zijn blog en zijn boeken. Richard schreef vijf bestsellers. Zijn nieuwste succesvolle lancering is de OERsterk Academy, met de gezondste online cursussen van het land. 

Elk nieuw artikel van Richard direct per e-mail ontvangen?
Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief


Volg Richard op:

Reacties

  1. door Cora Braas op
    Wauw Richard, wat een gaaf verslag. Ik ben blij dat je daar de kracht nog voor had om wat foto's en filmpjes te maken zodat we het zo optimaal kunnen volgen hoe het geweest is. Petje af.......
  2. door Sandra Waaldijk-van Strijp op
    Fantastisch verslag. Eerlijk en indrukwekkend. Respect! Mooi om dit te hebben kunnen doen Richard. Dit zijn ervaringen voor het leven. Lieve groet, Sandra
  3. door Carla op
    Je bent een bikkel, Richard!!! Wat een prachtig verhaal...
  4. door Huub ter Haar op
    Mooi!
  5. door Patrick op
    Whoww Rich! Wat gaaf om te lezen krijg er kippenvel van!!
  6. door Wilma op
    Dank je voor het prachtige verslag het straalt energie en levenskracht uit
  7. door Ellen op
    Bij deze een hele diepe buiging voor jou! Bedankt dat je tijd en energie hebt gestoken in het prachtige reisverslag waarmee je ons deelgenoot hebt laten zijn van je grootse prestatie.
reageer op dit artikel









AgendaBekijk alles
Voor de tOER najaar 2017, totdat nieuwe ontwerp foto klaar is.
29 Sep 2017

OERsterk Experience Paterswolde

Lezing Paterswolde

Deze GLOEDNIEUWE Experience belooft een inspirerende, prikkelende en humoristische avond te worden. Ben jij erbij?

Nog 22 plaatsen over
Voor de tOER najaar 2017, totdat nieuwe ontwerp foto klaar is.
5 Okt 2017

OERsterk Experience Nijmegen

Fort Lent
Deze GLOEDNIEUWE Experience belooft een inspirerende, prikkelende en humoristische avond te worden. Ben jij erbij?
Nog 16 plaatsen over